GAU.NUV.nl: Op 21 juni organiseerde de Groep Algemene Uitgevers van het Nederlands Uitgeversverbond de bijeenkomst ‘Sturen op cijfers, efficiëncy en flexibiliteit'. Tijdens de bijeenkomst werd de huidige situatie van de boekenmarkt belicht en voorzichtig gekeken naar de toekomst. Ook de voordelen van digitaal aanbieden naar de boekhandels kwamen tijdens deze netwerksessie aan bod.

Middagvoorzitter Linda Albers, voorzitter van de GAU marketingcommissie en commercieel directeur van A.W. Bruna Uitgevers B.V. (WPG), lichtte al een tipje van de sluier op van de presentaties die door Mirjam Hemker Business consultant van GfK en Joska de Kruijf, hoofd marketing A.W. Bruna Uitgevers zouden worden gegeven. Linda vertelde dat de markt vanaf 1 januari tot en met mei een daling van 3,8 procent laat zien ten opzichte van dezelfde periode in 2010. Geen positief cijfer, maar genoeg redenen om in deze veranderende tijd goed na te denken over vernieuwingen, kostenreductie en efficiëntie. Bij A.W. Bruna Uitgevers is daarom digitaal aanbieden naar de boekhandels geïntroduceerd.

Situatie boekenmarkt
Voor het eerst in jaren daalde de omzet in de algemene boekenmarkt in 2010 en 2011. Welke genres en welke verkoopkanalen kregen het afgelopen jaar de hardste klappen? Met welke onderdelen van de A-boekenmarkt gaat het tot dusver nog wél goed? Hoe kunnen uitgevers met behulp van gedetailleerde genre-informatie de vinger aan de pols houden en de situatie van hun eigen uitgeverij en die van concurrenten wekelijks volgen? Mirjam Hemker is als business consultant bij GfK Retail and Technology verantwoordelijk voor het marktonderzoek binnen de boekenmarkt. Zij heeft tijdens haar presentatie de Nederlandse en Belgische boekverkopen in kaart gebracht. Deze gegevens worden verzameld op basis van scangegevens aan de kassa bij retailers. En Mirjam heeft de boekenmarkt vergeleken met andere entertainmarkten.

De twee uitersten tot nu toe in 2011 is dat de Boekenweek slecht heeft gescoord met een daling van 14,7 % ten opzichte van 2010 en de maand van het spannende boek (week 23) een stijging van 5,5 % ten opzichte van 2010. De omzetpiek tijdens moederdag is ongeveer half zo groot als de piek in de boekenweek. De bekendheid van de boekenweek neemt onder de consumenten iets af in 2011. In week 4 is er ook een piek te zien door de nieuwe titels van Kluun en Koch. Daardoor kende de A-boekenmarkt alleen in januari een plusje. Het best verkochte boek tot en met mei is de filmeditie van Sonny Boy.

Ook Spanje en Duitstalige landen laten een dalende trend zien. Vlaanderen doet het een stuk beter, behalve de kinderboeken die blijven achter ten opzichte van 2011.

Mirjam heeft de A-boekenmarkt afgezet tegen muziek, dvd’s en games. De boekenmarkt doet het niet slecht. Van januari tot en met mei een omzet bij de boeken van € 226,9 miljoen met een daling ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar van 3,8 procent. Muziek (omzet € 79,6 miljoen) een daling van11,2 procent, dvd’s (omzet € 101,7 miljoen) min 13,5 procent en games (€ 86,9 miljoen) min 14,3 procent.

GfK beschikt sinds kort via het CB over de verkoopcijfers van e-boeken. De gemiddelde prijs voor een e-boek is € 10,50. De omzet is van € 460.000 in januari 2011 is gestegen naar € 630.000 in mei.

Het aantal uitgevers dat e-boeken uitgeeft stijgt sterk. Het aantal verkochte digitale boeken is gestegen van 3.000 in januari naar 3.780 in mei. E-boeken worden het vaakst gelezen via een e-reader, maar de verkoop van e-readers blijft wel achter bij die van tablets (verhouding ongeveer 1:3). Ruim veertig procent koopt het e-boek ter vervanging van het papieren boek. Zestig procent blijft ook het traditionele boek kopen.

Je kunt als uitgeverij door GfK ook een wekelijkse titelanalyse laten maken. Per titel kost dat voor 12 weken € 400,-. Grote uitgeverijen hebben een abonnement met een kortingsstaffel.

Bookcontrol
Daarnaast heeft Mirjam een training gegeven over Bookcontrol: ‘Hoe haal je de juiste cijfers uit het systeem om goede analyses te kunnen maken’. Bookcontrol is hét informatiesysteem met informatie over titels, genres en uitgeverijen Het is kostenloos beschikbaar voor GAU-leden. Alle leden hebben een basisabonnement. Met dit abonnement heb je alleen toegang tot je eigen gegevens. Met het Plusabonnement kun je de markt in kaart brengen en ook je eigen gegevens vergelijken met die van de concurrenten. Daarnaast krijg je met het Plusabonnement via de mail genrerapportages die de top 40 titels bevatten en de top 40 uitgeverijen. Er zijn genrerapportages beschikbaar voor 45 NUR codes.

Digitaal aanbieden
Met de voorjaarsaanbieding 2011 heeft A.W.Bruna de overstap gemaakt naar digitaal aanbieden. Doelstellingen: vergroten van flexibiliteit, beter afstemmen van aanbod op afnemer, gebruikmaken van de toegevoegde waarde van digitaal, reduceren van papier en kosten. In de presentatie liet Joska de Kruijf, Hoof Marketing A.W. Bruna Uitgevers (WPG) zien in hoeverre de doelstellingen gerealiseerd zijn en hoe boekverkopers gereageerd hebben op deze nieuwe manier van aanbieden.
 

A.W. Bruna werkt met Online Touch om hun nieuwe uitgaven bij de boekhandels onder de aandacht te brengen. De doelstellingen en wensen die A.W. Bruna had, was flexibiliteit vergroten, kostenreductie papierreductie (in plaats van 10 folders, nu één), personalisatie en gebruikmaken van digitaal (audio/video). De reactie van de inkopers is heel positief, de boekhandel vindt het prachtig, maar kan geen aantekeningen maken voor de beurs om in te kopen. Vandaar dat Bruna nog één brochure maakt met alle boeken om de boekhandel tevreden te stellen. Resultaat van het digitaal aanbieden is dat het er goed en flitsend uitziet, je kunt filmpjes van de auteurs toevoegen en eventueel een pagina aanpassen zodat je altijd up-to-date bent en niet een hele brochure over hoeft te drukken. De techniek is gebaseerd op Flash en is helaas niet leesbaar op een iPad.

De kosten zijn door deze manier van aanbieden met 50 procent gedaald en een papierreductie van 65 procent. A.W. Bruna heeft bij de leverancier nieuwe wensen neergelegd, zoals een verbeterde analysetool,een bestelmogelijkheid, platformonafhankelijkheid waardoor het ook op een iPad te lezen is en dat je zelf kunt veranderen zonder vormgever in te hoeven schakelen.

De kosten van het pakket zijn dusdanig laag dat het voor iedere uitgever haalbaar is om met dit pakket te gaan werken. Des te meer uitgevers op deze manier hun nieuwe uitgaven onder de aandacht van de retailers brengen, des te hoger is de acceptatiegraad.